Bezpośrednia odpowiedź: kiedy i na jakich zasadach przysługuje dotacja na remont
Tak, można dostać dotację na remont, jednak fundusze publiczne nie finansują prac czysto kosmetycznych czy wykończeniowych. Państwowe oraz samorządowe programy dotacyjne skupiają się na poprawie efektywności energetycznej, wymianie przestarzałych źródeł ciepła, likwidacji barier architektonicznych lub renowacji zabytków. Otrzymanie bezzwrotnego wsparcia finansowego wymaga spełnienia określonych kryteriów dochodowych, technicznych oraz formalnych przez inwestora ubiegającego się o pomoc.
Zakres dostępnego wsparcia zależy przede wszystkim od typu nieruchomości oraz statusu prawnego wnioskodawcy. Właściciele domów jednorodzinnych mogą liczyć na najwyższe kwoty dofinansowania sięgające nawet stu procent kosztów netto w przypadku głębokiej termomodernizacji. Z kolei mieszkańcy lokali w budynkach wielorodzinnych korzystają ze specjalnych programów dedykowanych wymianie stolarki okiennej oraz przestarzałych pieców na paliwa stałe.
Główne programy wsparcia finansowego dostępne dla właścicieli nieruchomości
W polskim systemie wsparcia funkcjonuje kilka równoległych instrumentów finansowych umożliwiających pozyskanie środków na prace modernizacyjne. Do najważniejszych ogólnopolskich mechanizmów należą programy Czyste Powietrze, Ciepłe Mieszkanie, Stop Smog oraz Premia Termomodernizacyjna i Remontowa z Banku Gospodarstwa Krajowego. Dodatkowe wsparcie zapewniają regionalne programy ochrony powietrza wdrażane przez samorządy terytorialne oraz Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.
- Czyste Powietrze – kompleksowa termomodernizacja i wymiana źródeł ciepła w domach jednorodzinnych.
- Ciepłe Mieszkanie – poprawa efektywności energetycznej lokali mieszkalnych w budynkach wielorodzinnych.
- Programy PFRON – likwidacja barier architektonicznych i adaptacja pomieszczeń dla osób z niepełnosprawnościami.
- Premia remontowa BGK – wsparcie dla wspólnot mieszkaniowych oraz właścicieli budynków wielorodzinnych.
Każdy z wymienionych instrumentów posiada odrębny regulamin, katalog kosztów kwalifikowanych oraz harmonogram naboru wniosków. Ostateczna wysokość przyznanego dofinansowania waha się od kilkunastu tysięcy złotych przy pojedynczych zadaniach do ponad stu tysięcy złotych przy kompleksowej modernizacji obiektu. Wybór odpowiedniej ścieżki finansowej wymaga rzetelnej analizy stanu technicznego budynku oraz dochodów gospodarstwa domowego wnioskodawcy.
Różnica między remontem estetycznym a termomodernizacją budynku
Środki publiczne są ściśle ukierunkowane na realizację celów klimatycznych, ekologicznych oraz społecznych. W związku z tym malowanie ścian, wymiana paneli podłogowych, zakup mebli czy układanie płytek ceramicznych nie podlegają dofinansowaniu ze środków unijnych ani krajowych. Wsparcie przysługuje wyłącznie na prace budowlane, które prowadzą do wymiernego ograniczenia zużycia energii pierwotnej lub likwidacji niskiej emisji w otoczeniu.
Termomodernizacja obejmuje działania ingerujące w strukturę przegród budowlanych oraz wewnętrzne instalacje techniczne obiektu. Kwalifikowane są koszty docieplenia ścian zewnętrznych, stropów, dachów i fundamentów, a także wymiana nieszczelnej stolarki okiennej oraz drzwiowej. Równorzędnym celem jest montaż nowoczesnych, ekologicznych systemów grzewczych, które zastępują wyeksploatowane kotły bezklasowe generujące znaczne zanieczyszczenia do atmosfery.
Program Czyste Powietrze jako podstawowe źródło finansowania dla domów jednorodzinnych
Rządowy program Czyste Powietrze stanowi największe źródło bezzwrotnych dotacji przeznaczonych dla właścicieli oraz współwłaścicieli domów jednorodzinnych. Jego podstawowym celem jest ograniczenie emisji pyłów zawieszonych poprzez wymianę starych kotłów na paliwo stałe oraz poprawę izolacyjności cieplnej przegród budowlanych. Dotacje mogą pokrywać zarówno zakup nowych urządzeń grzewczych, jak i kompleksowe ocieplenie całej bryły budynku mieszkalnego.
- Poziom podstawowy – dedykowany wnioskodawcom o rocznym dochodzie nieprzekraczającym określonego pułapu ustawowego.
- Poziom podwyższony – przysługujący gospodarstwom domowym o niższych przeciętnych dochodach miesięcznych na osobę.
- Poziom najwyższy – przeznaczony dla osób o najniższych uposażeniach lub pobierających świadczenia socjalne.
Wysokość dotacji w ramach programu jest ściśle powiązana z dochodami beneficjenta oraz zakresem planowanych prac modernizacyjnych. Przy realizacji kompleksowej termomodernizacji wraz z montażem mikroinstalacji fotowoltaicznej oraz pompy ciepła maksymalne dofinansowanie może pokryć niemal całą wartość inwestycji. Warunkiem koniecznym do uzyskania najwyższych stawek jest wykonanie audytu energetycznego i osiągnięcie wymaganych wskaźników redukcji zużycia energii.
Dotacje na remont mieszkania w bloku w ramach programu Ciepłe Mieszkanie
Program Ciepłe Mieszkanie stanowi bezpośrednią odpowiedź na potrzeby właścicieli lokali mieszkalnych znajdujących się w budynkach wielorodzinnych. Z programu mogą korzystać osoby fizyczne posiadające tytuł prawny do lokalu, a także najemcy lokali komunalnych oraz małe wspólnoty mieszkaniowe. Finansowanie obejmuje wymianę indywidualnych, nieefektywnych źródeł ciepła na nowoczesne kotły gazowe, kotły na pellet, pompy ciepła lub podłączenie do sieci ciepłowniczej.
Oprócz wymiany źródła ciepła beneficjenci mogą uzyskać dofinansowanie na wymianę okien oraz drzwi wejściowych do lokalu mieszkalnego. Wsparcie obejmuje również montaż wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła oraz wykonanie niezbędnej dokumentacji projektowej. Środki są dystrybuowane za pośrednictwem urzędów gmin, które podpisują umowy z wojewódzkimi funduszami ochrony środowiska i prowadzą regularne nabory dla mieszkańców.
Premia remontowa i termomodernizacyjna z Funduszu Termomodernizacji i Remontów
Wsparcie realizowane przez Bank Gospodarstwa Krajowego skierowane jest głównie do wspólnot mieszkaniowych, spółdzielni, towarzystw budownictwa społecznego oraz właścicieli budynków wielorodzinnych. Premia remontowa polega na spłacie części kredytu zaciągniętego przez inwestora w banku komercyjnym współpracującym z BGK. Instrument ten pozwala na sfinansowanie modernizacji części wspólnych budynków, takich jak klatki schodowe, dachy czy elewacje zewnętrzne.
- Premia termomodernizacyjna – spłata określonej części kredytu wykorzystanego na ocieplenie i modernizację instalacji.
- Premia remontowa – wsparcie renowacji budynków wielorodzinnych wzniesionych przed określonym w ustawie rokiem.
- Premia MZG – dedykowana mieszkaniowemu zasobowi gmin, podnosząca efektywność energetyczną zasobów komunalnych.
Aby otrzymać premię z BGK, inwestor musi przedłożyć szczegółowy audyt remontowy lub termomodernizacyjny wykazujący określone oszczędności energii lub redukcję strat ciepła. Wypłata premii następuje po zakończeniu i pozytywnym rozliczeniu całego przedsięwzięcia budowlanego. Mechanizm ten pozwala zarządcom nieruchomości na przeprowadzenie kapitałochłonnych prac bez konieczności drastycznego podnoszenia comiesięcznych stawek funduszu remontowego dla lokatorów.
Dofinansowanie remontu dla osób z niepełnosprawnościami ze środków PFRON
Osoby z ograniczoną sprawnością ruchową mogą ubiegać się o dofinansowanie remontu mającego na celu likwidację uciążliwych barier architektonicznych. Środki te pochodzą z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, a wnioski rozpatrywane są przez Powiatowe Centra Pomocy Rodzinie lub Miejskie Ośrodki Pomocy Społecznej. Wsparcie może pokryć nawet do dziewięćdziesięciu pięciu procent kosztów kwalifikowanych realizowanego zadania budowlanego.
- Przebudowa łazienki – montaż bezprogowego prysznica, uchwytów asekuracyjnych oraz specjalistycznej ceramiki sanitarnej.
- Likwidacja progów drzwiowych – poszerzenie otworów drzwiowych i instalacja wygodnych drzwi przesuwnych.
- Budowa pochylni – instalacja ramp najazdowych, platform schodowych lub wind ułatwiających swobodny dostęp.
Podstawowym warunkiem ubiegania się o pomoc z PFRON jest posiadanie aktualnego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz stałego miejsca zamieszkania w modernizowanym lokalu. Prace adaptacyjne nie mogą zostać rozpoczęte przed podpisaniem umowy o dofinansowanie z właściwą jednostką samorządową. Pozytywna weryfikacja wniosku zależy od indywidualnych potrzeb wnioskodawcy oraz wysokości budżetu przyznanego danemu powiatowi na dany rok kalendarzowy.
Dotacje gminne i lokalne programy wymiany pieców oraz renowacji
Wiele samorządów miejskich oraz gminnych realizuje własne programy wsparcia finansowego finansowane bezpośrednio z lokalnych budżetów publicznych. Programy te wynikają z uchwał antysmogowych przyjmowanych przez sejmiki województw i koncentrują się na likwidacji tak zwanych kopciuchów. Mieszkańcy mogą uzyskać dotację celową na zakup nowoczesnego kotła gazowego, pompy ciepła, ogrzewania elektrycznego lub podłączenie do miejskiej sieci cieplnej.
Wysokość dotacji gminnych bywa bardzo zróżnicowana i wynosi przeważnie od kilku do kilkunastu tysięcy złotych w zależności od zamożności danego samorządu. W niektórych gminach funkcjonuje również program Stop Smog, skierowany do osób dotkniętych ubóstwem energetycznym. W ramach tego mechanizmu gmina finansuje i organizuje kompleksową termomodernizację budynków jednorodzinnych, przejmując na siebie ciężar organizacyjny całej inwestycji.
Remont obiektów zabytkowych a dofinansowanie od konserwatora zabytków
Właściciele nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków lub gminnej ewidencji zabytków podlegają szczególnym rygorom prawnym, ale mogą korzystać z dedykowanych funduszy renowacyjnych. Dotacje na prace konserwatorskie, restauratorskie oraz roboty budowlane przyznaje Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Wojewódzcy Konserwatorzy Zabytków oraz jednostki samorządu terytorialnego. Wsparcie ma na celu zachowanie autentycznej substancji i tkanki historycznej danego obiektu.
- Remonty dachów – renowacja historycznych więźb dachowych oraz wymiana tradycyjnych pokryć ceramicznych i blaszanych.
- Renowacja elewacji – odtworzenie historycznych tynków, detali architektonicznych, sztukaterii oraz polichromii ściennych.
- Konserwacja stolarki – naprawa lub pieczołowite odtworzenie zabytkowych okien skrzynkowych, portali i drzwi wejściowych.
Procedura pozyskania środków na obiekt zabytkowy wymaga sporządzenia szczegółowego programu prac konserwatorskich oraz uzyskania pozwolenia od właściwego konserwatora zabytków. Kosztorysy i projekty budowlane muszą ściśle odpowiadać rygorystycznym wytycznym konserwatorskim, co nierzadko podnosi całkowity koszt przedsięwzięcia. Uzyskana dotacja może jednak pokryć znaczną część wydatków poniesionych na specjalistyczne zabiegi ratujące zabytek przed postępującą degradacją.
Ulga termomodernizacyjna jako podatkowa forma zwrotu kosztów remontu
Ulga termomodernizacyjna to ustawowa preferencja podatkowa umożliwiająca odliczenie wydatków poniesionych na ocieplenie domu oraz wymianę instalacji od podstawy opodatkowania w podatku dochodowym. Z rozwiązania tego mogą skorzystać podatnicy rozliczający się według skali podatkowej, jednolitej stawki podatku liniowego oraz ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Maksymalny limit odliczenia wynosi pięćdziesiąt trzy tysiące złotych na jednego właściciela lub współwłaściciela nieruchomości.
Inwestycja musi zostać zakończona w okresie nie dłuższym niż trzy kolejne lata, licząc od końca roku podatkowego, w którym poniesiono pierwszy wydatek. Odliczeniu podlegają wyłącznie wydatki ujęte w oficjalnym wykazie materiałów budowlanych, urządzeń i usług określonym w rozporządzeniu Ministra Inwestycji i Rozwoju. Ulga może być łączona z dotacjami bezzwrotnymi, pod warunkiem odliczenia jedynie kwoty wkładu własnego inwestora.
Warunki dochodowe i kryteria kwalifikowalności beneficjentów
Dostęp do publicznych środków dotacyjnych jest w większości programów uwarunkowany sytuacją materialną gospodarstwa domowego wnioskodawcy. W programie Czyste Powietrze beneficjenci kwalifikowani są do jednego z trzech poziomów wsparcia na podstawie rocznego dochodu lub miesięcznego dochodu na osobę. Podstawowy poziom dofinansowania wymaga wykazania rocznego dochodu wnioskodawcy poniżej ustawowego limitu, co weryfikowane jest na podstawie rocznego zeznania podatkowego PIT.
Przy ubieganiu się o podwyższony lub najwyższy poziom wsparcia konieczne jest uzyskanie zaświadczenia o wysokości przeciętnego miesięcznego dochodu przypadającego na jednego członka gospodarstwa domowego. Dokument taki wydaje właściwy ośrodek pomocy społecznej na wniosek inwestora przed złożeniem dokumentów o dotację. Przekroczenie progów dochodowych skutkuje automatycznym zakwalifikowaniem do niższego poziomu wsparcia lub całkowitym odrzuceniem złożonego wniosku.
Wymogi techniczne: standardy efektywności i normy emisyjne
Finansowane prace remontowe muszą bezwzględnie spełniać aktualne normy techniczno-budowlane oraz standardy efektywności energetycznej określone w Warunkach Technicznych dla budynków. Montowane urządzenia grzewcze muszą charakteryzować się wysoką klasą efektywności oraz posiadać certyfikaty potwierdzające spełnienie restrykcyjnych norm emisyjnych ekoprojektu. Ocieplane przegrody zewnętrzne, dachy oraz podłogi muszą osiągać wymagany prawem współczynnik przenikania ciepła oznaczany w projektach symbolem U.
- Kotły na biomasę – wymóg automatycznego podawania paliwa, braku rusztu awaryjnego i obniżonej emisji pyłów.
- Pompy ciepła – konieczność wpisu na listę Zielonych Urządzeń i Materiałów oraz wysoka klasa energetyczna.
- Stolarka otworowa – spełnienie rygorystycznych parametrów izolacyjności termicznej dla okien i drzwi zewnętrznych.
Zakup materiałów lub urządzeń niespełniających wymogów technicznych skutkuje odmową wypłaty dofinansowania przez instytucję wdrażającą dany program pomocowy. Wszystkie zastosowane wyroby budowlane muszą być dopuszczone do obrotu na rynku unijnym oraz posiadać deklaracje właściwości użytkowych. Przed wyborem konkretnego asortymentu należy dokładnie zweryfikować jego parametry w oficjalnych wykazach prowadzonych przez fundusze ochrony środowiska.
Wymogi formalne: audyt energetyczny, faktury i dokumentacja techniczna
Uzyskanie i prawidłowe rozliczenie dotacji na modernizację budynku wymaga skrupulatnego udokumentowania każdego etapu realizowanej inwestycji. W przypadku głębokiej termomodernizacji kluczowym dokumentem jest audyt energetyczny budynku sporządzony przez uprawnionego audytora przed rozpoczęciem jakichkolwiek prac. Audyt precyzuje optymalny zakres prac budowlano-instalacyjnych oraz oblicza oczekiwane zmniejszenie zapotrzebowania na energię użytkową w całym obiekcie.
Wszystkie wydatki ponoszone w ramach inwestycji muszą być udokumentowane imiennymi fakturami VAT wystawionymi bezpośrednio na beneficjenta dotacji. Płatności powinny być dokonywane w sposób transparentny, najczęściej przelewem bankowym, co potwierdza bankowy wyciąg z rachunku. Inwestor zobowiązany jest również do sporządzenia protokołów odbioru robót podpisanych przez wykonawcę oraz udostępnienia nieruchomości do ewentualnej kontroli.
Rola prefinansowania w realizacji inwestycji remontowych
Dla wielu właścicieli nieruchomości główną barierą w przeprowadzeniu modernizacji jest konieczność dysponowania wkładem początkowym na pokrycie kosztów materiałów i robocizny. W odpowiedzi na ten problem w programie Czyste Powietrze wprowadzono mechanizm prefinansowania, który umożliwia wypłatę części dotacji bezpośrednio na konto wykonawcy przed zakończeniem prac. Rozwiązanie to znacząco ułatwia realizację inwestycji osobom o niższych dochodach.
Warunkiem skorzystania z prefinansowania jest zawarcie pisemnej umowy z wykonawcą robót budowlanych lub montażowych oraz dołączenie jej do wniosku o dotację. Zaliczka w wysokości do pięćdziesięciu procent przyznanego wsparcia jest przekazywana na rachunek firmy wykonawczej w celu zakupu niezbędnych urządzeń i materiałów. Pozostała część dotacji wypłacana jest po zakończeniu i bezusterkowym odbiorze całego etapu prac.
Jak krok po kroku złożyć wniosek o dofinansowanie prac remontowych
Proces ubiegania się o dofinansowanie wymaga zachowania określonej kolejności działań formalnych oraz technicznych przez wnioskodawcę. Pierwszym krokiem jest dokładna analiza dostępnych programów wsparcia, wybór odpowiedniego instrumentu oraz weryfikacja własnych kryteriów dochodowych. Następnie należy przygotować niezbędne dokumenty, w tym aktualny odpis księgi wieczystej nieruchomości, audyt energetyczny lub zaświadczenie o dochodach z gminnego ośrodka pomocy społecznej.
- Krok 1: Weryfikacja kryteriów programu i zebranie dokumentów potwierdzających dochód oraz prawo do dysponowania nieruchomością.
- Krok 2: Opracowanie audytu energetycznego lub projektu technicznego określającego docelowy zakres planowanej modernizacji.
- Krok 3: Złożenie wniosku o dofinansowanie przez internetowy generator wniosków lub bezpośrednio w urzędzie gminy.
- Krok 4: Podpisanie umowy, realizacja prac budowlano-montażowych zgodnie z harmonogramem i zebranie faktur imiennych.
- Krok 5: Złożenie wniosku o płatność wraz z kompletem załączników i oczekiwanie na wypłatę przyznanych środków.
Wnioski o dotacje składa się obecnie przeważnie drogą elektroniczną za pośrednictwem dedykowanych generatorów wniosków z użyciem profilu zaufanego. Po pozytywnej ocenie formalnej i merytorycznej następuje zawarcie umowy lub wydanie decyzji o przyznaniu wsparcia. Prace remontowe należy wykonać w wyznaczonym terminie, a po ich zakończeniu złożyć wniosek o płatność końcową wraz z załącznikami.
Najczęstsze błędy popełniane przy ubieganiu się o środki na remont
Wnioskodawcy starający się o dotacje publiczne często popełniają błędy proceduralne skutkujące opóźnieniem lub całkowitą utratą przyznanego dofinansowania. Najpoważniejszym uchybieniem jest rozpoczęcie prac budowlanych lub zakup urządzeń przed dopuszczalnym terminem kwalifikowalności kosztów określonym w regulaminie. Wiele programów bezwzględnie wymaga złożenia wniosku lub podpisania umowy przed fizycznym rozpoczęciem robót montażowych w budynku.
Innym częstym problemem jest przedkładanie faktur wystawionych na osoby niebędące beneficjentami programu lub brak potwierdzeń płatności bezgotówkowych. Inwestorzy nierzadko wybierają także urządzenia grzewcze niespełniające rygorystycznych parametrów emisyjnych albo nie uzyskują wymaganych pozwoleń budowlanych. Niedopełnienie formalności skutkuje koniecznością składania korekt, co znacznie wydłuża czas oczekiwania na zwrot poniesionych nakładów finansowych.
Łączenie różnych form wsparcia finansowego w ramach jednej inwestycji
Inwestorzy planujący modernizację nieruchomości często dążą do zoptymalizowania budżetu poprzez łączenie kilku dostępnych instrumentów wsparcia finansowego. Podstawową zasadą prawa unijnego i krajowego jest bezwzględny zakaz podwójnego finansowania tych samych wydatków kwalifikowanych. Oznacza to, że dana faktura lub jej konkretna część nie może zostać zrefundowana dwukrotnie z dwóch różnych źródeł funduszy publicznych.
Dozwolone jest natomiast łączenie dotacji celowej, na przykład z programu Czyste Powietrze lub funduszy gminnych, z ulgą termomodernizacyjną. W takim przypadku podstawę odliczenia podatkowego stanowi wyłącznie kwota wydatków pokryta ze środków własnych inwestora, pomniejszona o otrzymane wsparcie bezzwrotne. Możliwe jest również równoległe finansowanie zupełnie różnych elementów inwestycji z odrębnych programów pomocowych.
Termomodernizacja a przepisy prawa budowlanego i zgłoszenia robót
Przeprowadzenie prac remontowych objętych dofinansowaniem musi odbywać się w pełnej zgodzie z przepisami ustawy Prawo budowlane. Część robót, takich jak docieplenie budynków o wysokości do dwunastu metrów, nie wymaga zgłoszenia ani pozwolenia na budowę. Jednak ocieplenie wyższych obiektów, wymiana więźby dachowej lub ingerencja w konstrukcję nośną budynku wymaga dopełnienia odpowiednich formalności w starostwie powiatowym.
Inwestor ma obowiązek upewnić się, czy planowane roboty nie wymagają sporządzenia projektu budowlanego lub ustanowienia kierownika budowy. Brak wymaganych prawem zgłoszeń lub pozwoleń stanowi samowolę budowlaną i prowadzi do natychmiastowego odrzucenia wniosku o płatność przez instytucję dotującą. Prawidłowe prowadzenie dokumentacji budowlanej jest warunkiem niezbędnym do bezpiecznego i bezproblemowego rozliczenia przyznanych środków.
Audyt powykonawczy i weryfikacja osiągniętego efektu ekologicznego
Wypłata końcowych środków dotacyjnych w przypadku kompleksowej termomodernizacji jest uzależniona od formalnego potwierdzenia osiągnięcia zaplanowanych parametrów efektywności energetycznej. Weryfikacja ta dokonywana jest poprzez audyt energetyczny powykonawczy, który porównuje stan techniczny budynku przed i po zakończeniu wszystkich prac budowlano-instalacyjnych. Dokument ten potwierdza rzeczywiste obniżenie wskaźników rocznego zapotrzebowania na energię użytkową oraz energię pierwotną.
Instytucje finansujące zastrzegają sobie prawo do przeprowadzenia kontroli trwałości projektu w okresie od trzech do pięciu lat od wypłaty dotacji. W tym czasie beneficjent nie może demontować zainstalowanych urządzeń ani zmieniać przeznaczenia budynku w sposób naruszający warunki umowy. Niezachowanie trwałości projektu lub niespełnienie deklarowanych wskaźników energetycznych może skutkować koniecznością zwrotu całości lub części otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami.
Przyszłość dofinansowań do renowacji budynków w świetle dyrektywy EPBD
Przyjęta przez Unię Europejską dyrektywa w sprawie charakterystyki energetycznej budynków, znana jako dyrektywa budynkowa EPBD, narzuca zdecydowane przyspieszenie tempa renowacji. Nowe regulacje wprowadzają klasy energetyczne budynków oraz obligują państwa członkowskie do stopniowego wycofywania paliw kopalnych z indywidualnych instalacji grzewczych. W perspektywie kolejnych lat fundusze unijne zostaną jeszcze mocniej ukierunkowane na głęboką termomodernizację oraz zeroemisyjność.
Dostępność dotacji na remonty w kolejnych latach będzie systematycznie wzrastać, jednak kryteria ich przyznawania staną się bardziej rygorystyczne pod względem osiąganych standardów energetycznych. Programy pomocowe będą preferować kompleksowe modernizacje łączące izolację termiczną, pompy ciepła, fotowoltaikę oraz inteligentne systemy zarządzania energią. Właściciele nieruchomości powinni planować inwestycje z uwzględnieniem długofalowych celów dekarbonizacji sektora mieszkaniowego.